Accenture 2024 Küresel Risk Araştırması: “Risk her yerde.”
Günümüzde küresel çapta mega şoklar gelmeye devam ederken belirsizlik etkisi artıyor. Yıkıcı hava olayları, jeopolitik çalkantılar ve ekonomik belirsizlik giderek “alışıldık” durumlar oluyor. Mevcut durum, en deneyimli risk profesyonellerini bile baskı altında bırakıyor.
Accenture tarafından yayınlanan 2024 Küresel Risk Araştırması da dünya genelinde şirketlerin bu konuda zorlandıklarına dikkat çekiyor. Dünya çapında 700'den fazla risk uzmanıyla yapılan görüşmelerin sonuçları, şirketlerin, aşırı yıkıcı bir risk iklimine hazırlıksız olduğunu ortaya koyuyor. Rapora göre katılımcıların;
- Yüzde 83'ü karmaşık, birbirine bağlı risklerin daha hızlı ortaya çıktığını,
- Yüzde 81'i diğer sektörlerdeki risklerin artık işletmeleri için önemli olduğunu,
- Yüzde 77'si risklerin tespit edilmesinin ve yönetilmesinin daha zor olduğunu,
- Yüzde 72'si risk yönetimi yeteneklerinin hızla değişen manzarayla baş edemediğini ifade ediyor.
Risk Her Yerde ve Aşırı Yıkım Sürekli “Yeniden İcat” Gerektiriyor
Accenture 2024 Risk Araştırması’nın ulaştığı temel sonuç “riskin her yerde olduğu” ve bireysel risklerin artık birbirini etkileyerek bir tehdit ağı oluşturması. Yani şirketlerin artık sadece kendi sektörlerinde değil, diğer sektörlerden gelen risklerle de başa çıkması gerekiyor.
Şirketler tüm bu yıkıcı etkiler ve belirsizlikten fırsat yaratmak için yeniden icat etmeyi (reinvention) benimserken, işletmelerin riski azaltma ve yönetme konusunda farklı yaklaşımları benimsemeleri gerekiyor. Bu, risk fonksiyonunun becerilerini ve teknolojilerini modernize etmek anlamına geliyor.
Diğer taraftan, günümüzün dijital dünyasında risk her yerde olduğu için risk yönetimi herkesin işi oluyor; başka bir ifadeyle organizasyonun tamamında bir "risk zihniyeti" oluşturmak gerekiyor. Bu, şirketlerde her fonksiyonun ve her çalışanın tehditleri tespit etmek ve azaltmak için araçlara ve yeteneklere sahip olmasını sağlıyor. Bu yetenek, risklerin yıkıcı etkilerini hafifletmek, bunun ötesinde tehditleri büyüme fırsatlarına dönüştürmek için kritik önem taşıyor.
Risk manzarası değişiyor: “Tam en büyük riskle karşılaştığımızı düşündüğümüzde, yeni bir tehdit çıkıyor.”
Risk uzmanları karmaşık, birbirine bağlı risklerin daha hızlı ortaya çıktığını ifade ederken en çok yükselen riskler arasındaki operasyonel riskler (%30), finansal riskler (%30) ve yıkıcı teknoloji risklerinin (%29), 2021'den bu yana yüzde dokuz puan arttığı görülüyor.
Araştırma, zorluğa ek olarak, bireysel risklerin birbirine bağlandığında hızla ciddi tehditlere dönüşebileceğini, hafifletilmesi ve yönetilmesi gereken bir risk ağı oluşturabileceğini gösteriyor. Örneğin, operasyonel riskler aynı zamanda stratejik, düzenleyici ve uyumluluk, finansal, veri ve gizlilik ile yıkıcı teknoloji risklerini de artırıyor. Riskler sektörler arasında yayılıyor ve araştırma katılımcıları bunun ciddi bir sorun haline geldiğini belirtiyor.
Risk Büyümeyi ve Dayanıklılığı Destekliyor
Öte yandan, belirsizliği ve tehdidi artıran riskler, doğru bir şekilde yönetildiğinde olumlu etkilere yol açabiliyor, büyümeyi ve dayanıklılığı güçlendiriyor. Bir araştırma katılımcısının da ifade ettiği gibi “İşletmelerin risk almasını tamamen engellemek yerine doğru riskleri almasına yardımcı olmalıyız.”
Risk araştırmasında ulaşılan fikir birliği, riskin her yerde olduğunu göstermekle birlikte, risk fonksiyonunu geleceğe hazır hale getirmek için gerekli yetenekleri, liderliği oluşturma ve yanıt verme aciliyeti konusunda eksiklik olduğu göze çarpıyor. Bu noktada, ilerleme yolunu risk liderleri açıyor. Şirketlerinin büyümelerini ve dayanıklılığını ilerletmek için daha fazla riski güvenle üstlenmelerine yardımcı oluyorlar. Şirketlerin, risk yönetimlerini yeniden icat ederken ve değiştirirken etkili risk liderlerini örnek alabilecekleri dört yol şöyle sıralanıyor:
- Kurum genelinde riskleri daha iyi tespit etmek, ölçmek ve azaltmak için yeni ve ortaya çıkan teknolojilere yatırım yapmak.
- İş dayanıklılığını ve büyümesini açığa çıkarmak için geleceğin risk liderlerini yaratmak.
- Ortaya çıkan tehditlere hızlı yanıt vermek için risk fonksiyonunun çevikliğini daha sağlam yetenekler ve esnek bir mimari aracılığıyla en üst düzeye çıkarın.
- Risk yönetimini herkesin işi haline getirmek.
Risk Liderleri İşletmeyi Güçlendiriyor
Risk araştırmasının da gösterdiği gibi sektörler ve coğrafyalar genelinde şirketler artık birbirine geçen iş tehditleri ağıyla karşı karşıya, ancak şirketlerin birçoğu ortaya çıkan zorluklara hazırlıklı değil. Kuruluş genelinde riske yeterince odaklanmamak şirketleri savunmasız bırakıyor ve “yeniden icat etme” yeteneğini baltalıyor. Etkili risk liderliği yaklaşımlarını benimsemek aşırı bozulmayı ve artan krizleri iş dayanıklılığı ve büyüme fırsatlarına dönüştürmeye yardımcı olabilir. Araştırmaya katılan bir Risk Yöneticisi, risk liderlerine duyulan gereksinimin giderek arttığını şu sözlerle ifade ediyor: “Risk o kadar önemli hale geldi ki artık en iyi çalışanlarınızdan bazılarının bu fonksiyonda çalışmasına ihtiyacınız var.”
