kapatyükleniyorYardıma ihtiyacınız var mı?
tobi-non-login
TOBi Chat
Sohbeti bitirmek istediğinize emin misiniz?
Sohbeti kapatırsanız, tekrar girdiğinizde sohbet baştan başlatılacaktır.
Sohbeti bitir
Sohbette kal
Beklenmedik bir hata oluştu.
Başlat
Bitir

Sayısal Bölüm Seçenekleri Neler? Mühendislik mi, Mimarlık mı?

19 Şubat 2026

Sayısal Bölüm Seçenekleri Neler? Mühendislik mi, Mimarlık mı?

Üniversite ve bölüm seçimi, bir insanın tüm yaşamını etkiler. Bölüm kadar okul tercihi de önemlidir. Üniversitenin kulüp çeşitliliği, kampüs ortamı, bağlantılar kurmak için bölüm zenginliği, öğretim üyesi kadrosu, yurt dışı bağlantıları daha sonra size çok farklı kapılar açabilir. Bunların ötesinde sayısal, sözel, eşit ağırlık, sanat ve spor gibi akademik alan seçimi de dikkatle yapılmalıdır. Hatta ilk önemli aşama, bu konuda yapılacak tercihtir. Bölüm tercihinde ise kişinin seveceği alanlara yönelmesi, ilgi duyduğu diğer alanlarla ilişkilendirebileceği bir bölüm seçmesi önerilir. Tıp, mühendislik, mimarlık gibi bölümlerle öne çıkan sayısal alanda tercih yapacaklar için bölüm seçimi epeyce zor olabiliyor. Kafa karışıklığını gidermeye yardım edecek bir rehber çalıştık. Mutlaka okuyun, karar aşamasında olan arkadaşlarınızla paylaşın.

 

Sayısaldan Mezun Olanlara Seçenek Çok, Karar Zor!

Sayısaldan mezun olanlar için üniversite bölüm tercihi yapmak hem kolay hem zor. Çünkü bölüm alternatifi sözel ve eşit ağırlıklı mezunlarına göre daha fazla. Diğer yandan seçim yapmak zor. Tıp, hemşirelik, fizyoterapi, diş hekimliği, eczacılık gibi sağlıkla ilgili alanlar zengin mesleki ve akademik araştırma ağı sunuyor. Diğer yandan çok sayıda mühendislik bölümü, mimarlık gibi alanlar da var. Ayrıca mekatronik, yazılım, bilişim gibi yeni bölümler de etkileyici. Karar vermek zor ama bazı detayları göz önüne almak ve bazı karar verme tekniklerini uygulamak işinizi kolaylaştırabilir.

 

Sayısal Bölüm Nedir?

Sayısal bölüm, ağırlıklı olarak matematik, fizik, kimya, biyoloji ve geometri gibi analitik düşünme ve problem çözme becerilerini ölçen derslerin yer aldığı bir eğitim alanıdır. Bu bölümde öğrencilerden, mantık yürütme, sayısal verilerle analiz yapma ve çözüm üretme yeteneklerini geliştirmeleri beklenir. Üniversite sınavlarında başarılı olan öğrenciler bu alanda tercih yapabilirler. Sayısal bölüm mezunları genellikle mühendislik, tıp, diş hekimliği, eczacılık, bilgisayar bilimleri, fen bilimleri gibi alanlarda eğitim alır. Sayısal bölümler, bilimsel düşünme ve teknolojik gelişmelere katkı sağlama, analitik olma gibi beceriler açısından büyük önem taşır. Peki, bu durum dünya genelinde de böyle mi?

 

Sayısal & Sözel Ayrımının Tarihçesi

Öncelikle; “sayısal” ve “sözel” kavramları, aslında Türkiye’deki eğitim sisteminin öğrencileri bilişsel yetenek alanlarına göre sınıflandırma çabasıyla ilişkilidir.  Bu ayrım ilk kez 1980’lerde ÖSYM’nin üniversiteye giriş sınav sistemine (ÖSS/ÖYS) yerleştirilmesiyle belirgin hale geldi. Ama kökeni daha eskiye, psikolojideki “bilişsel yetenek teorilerine” kadar uzanır. 20. yüzyıl başlarında geliştirilen zeka ve öğrenme testlerinde insanların farklı alanlarda öne çıktığı gözlemlendi. Buna göre kimi öğrenciler sayısal-mantıksal düşünmede konularında çok daha iyiyken bazıları da dilsel ve sözel ifade gücünde daha iyiydi. Öyle ise bu yeteneklere göre bölüm seçmek ve ilerlemek daha iyi sonuçlar sunabilir. Eğitim sistemi bu farklılıkları ölçmek için öğrencileri “sayısal”, “sözel” ve “eşit ağırlık” olarak gruplandırdı. Böylece sınavlarda ve yerleştirmelerde her öğrencinin güçlü olduğu alan ön plana çıkarıldı. Uluslararası sistemlerde bu ayrım genellikle “STEM” (sayısal) ve “Humanities/Social Sciences” (sözel) olarak yer alır; ancak Türkiye’deki kadar katı bir sınav temelli ayrım yaygın değildir.

 

Eğer siz de sayısal alan mezunuysanız ya da öğrencisi iseniz “hangi bölümleri seçmeliyim” diye düşünüyor olmalısınız. Ülkemizde dört yıllık sayısal bölümler yani lisans bölümleri ve iki yıllık sayısal bölümler yani önlisans bölümleri ayrımı var. Dört yıllık sayısal bölümleri tanıyarak karar verme sürecini netleştirelim.

 

4 Yıllık Sayısal Bölümler Listesi

Dört yıllık sayısal bölümler listesi epey uzun. Sayısal ile öğrenci alan bölümleri aşağıdaki gibi tablo haline getirerek özetleyebiliriz.

 

Kategori

Bölüm

Mühendislikler

Bilgisayar Mühendisliği, Yazılım Mühendisliği, Elektrik-Elektronik Mühendisliği, Makine Mühendisliği, Endüstri Mühendisliği, İnşaat Mühendisliği, Kimya Mühendisliği, Gıda Mühendisliği, Biyomedikal Mühendisliği, Mekatronik Mühendisliği, Havacılık ve Uzay Mühendisliği, Uçak Mühendisliği, Enerji Sistemleri Mühendisliği, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği, Jeoloji Mühendisliği, Maden Mühendisliği, Tarım Mühendisliği, Orman Mühendisliği, Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği

Sağlık

Tıp, Diş Hekimliği, Eczacılık, Hemşirelik, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Veterinerlik

Mimarlık

​​Mimarlık, İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı, Peyzaj Mimarlığı, Şehir ve Bölge Planlama

Temel Bilimler

Fizik, Kimya, Matematik, İstatistik, Biyoloji, Moleküler Biyoloji ve Genetik

 

Sayısal Bölümlerden Mezun Olunca Hangi Meslekler Yapılır?

Sayısal bölümlerden mezun olanlar için mühendislik, sağlık alanları öne çıkar. Örneğin; doktor, eczacı, diş hekimi, veteriner, fizyoterapist, hemşire olmak için sayısalcı olmak gerekir. Mimar, inşaat mühendisi, elektrik mühendisi, yazılım mühendisi, bilgisayar mühendisi olmak için de yine sayısal bölüm mezunu olmak gerekli olacaktır. Buna ek olarak kimya, matematik, fizik, istatistik gibi temel bilimlerde uzmanlaşmak üzere de yine sayısal bölüm mezuniyeti esastır. Burada meslekler çoğunlukla nettir. Örneğin tıp okuyan birinin hekim olacağı, inşaat mühendisliği okuyan birinin inşaat mühendisi olacağı konusu açıktır.

 

Ancak örneğin kimya okuyan biri ne iş yapar, istatistik okuyan biri nerelerde çalışır sorularının yanıtı çok net olmayabilir. Bu konuda yapmanız gereken şey; bu bölümleri bitirmiş kişilerin neler yaptığına bakmak olabilir. Ayrıca bölümlerde görülen dersler de size fikir verecektir.

 

Diğer yandan tekdüze bir bakış açısı yerine o bölümün size katacakları ile bağdaştıracağınız farklı meslekleri de kendinize hedef koyabilir ve benimseyebilirsiniz. Buna harika bir örnek olarak sanat tarihi okuyan bir öğrencinin psikolojide sanat psikolojisi yüksek lisansı yaparak ve sonrasında bazı danışmanlık eğitimlerini tamamlayarak sanat psikolojisi ile terapi üzerine danışman olarak kendine kariyer yolu çizmesi verilebilir.

 

Sayısal mı, Eşit Ağırlık mı? Karar Vermekte Zorlananlara Tavsiyeler

Ülkemizde sayısal, sözel, eşit ağırlıklı şeklinde alanlar ile yetenek ve öğrenme özelliklerine göre ilerlemeye dayalı bir sistem söz konusudur. Sayısal ile eşit ağırlıklı kategorisi ise genellikle birbiri ile kesişir. Hangi alanı tercih edeceğini bilemeyenler için temel bakış açısı gelecekte ne yapmak istediğine karar vermek olmalıdır.

 

Örneğin eğer hekim olmak istiyorsanız mutlaka sayısala yönelmeniz gerekir. Eşit ağırlık bölümleri, sayısal ve sözel becerileri ölçen alanlardır. Bu bölümler genellikle hukuk, işletme, psikoloji, uluslararası ilişkiler ve iktisat gibi analitik düşünme ile iletişim yeteneğini bir arada gerektiren disiplinleri kapsar.

 

Bölüm ve alan tercihinde size yol gösterecek üç temel kriter var. Bunları tek tek ele alalım.

 

1.    Yetenek ve İsteklerinizi Değerlendirin!

Hangi meslek çok kazanır, kimler iyi iş bulur, hangi bölüme girmek daha kolay…bunları bir kenara bırakın ve önce siz nelerden hoşlanıyorsunuz ona bakın. Bölüm ve alan seçerken ilk adım, mutlaka sizin ilgi duyduğunuz konuları belirlemek olmalı. Nelerden hoşlanıyor, neler yaparken mutlu oluyor ve kendinizi en çok hangi işi yaparken hayal ediyorsunuz; bir kağıda yazın.

 

Örneğin; ailemle yurtdışına ya da şehir dışına bir geziye gittiğimde çok mutlu oluyorum. Bu hayatta en sevdiğim şey fotoğraf çekmek. Küçüklüğümden beri en mutlu olduğum aktiviteler resim yapmak, tasarım yapmak gibi şeyler. En çok hayranlıkla izlediğim film karakterinin de bir resim atölyesi var. Bunları söyleyen birinden tasarım tarafı güçlü bir mühendis de çıkabilir, estetik görüsü yüksek bir estetik rekonstrüktif cerrah da çıkabilir, oyuncak tasarımcısı da çıkabilir…

 

2.    Futuristik Yazarları Okuyun!

Yuval Noah Harari, Ufuk Tarhan gibi fütüristlerin kitapları size fikir verebilir ve vizyonunuzu açabilir. Gelecekte hangi meslekler önem kazanacak, hangi beceriler daha fazla gerekli olacak gibi konularda bilgi edinebilir, bakış açınızı yaşadığınız çevrenin ötesine taşıyabilirsiniz. Ayrıca dünyaya ve teknolojilere yön veren insanları da takip edebilirsiniz. Neler yapıyorlar, nelere yatırım halindeler, nelerle ilgileniyorlar öğrenin. Bunlar size fikir verecektir.

 

3.    Meslekleri Yakından Tanıyın!

Hangi alanda çalışmak istediğinize dair bir fikir oluştu ise o alanda çalışan insanlarla vakit geçirmeyi deneyin. Örneğin tıp okumaya karar verdiyseniz tanıdığınız bir sağlık çalışanıyla bir gün geçirin. Pilot olmak istiyorsanız ve tanıdığınız biri yoksa sosyal medyadan birkaç pilotun gündelik hayatını takip edin. Söz konusu iş alanı ve mesleğin koşullarına dair net bir fikir edinmek karar verme sürecini kolaylaştıracaktır.

 

Mühendislik Sayısal Mı? Tüm Mühendislikler Sayısal Puanla mı Alıyor?

Evet, mühendislik bölümleri sayısal puan türüyle öğrenci kabul eder. Çünkü mühendislik eğitimi; matematiksel düşünme, analitik analiz, problem çözme ve teknik bilgi üzerine kuruludur. Elektrik-elektronikten mimarlığa, bilgisayar mühendisliğinden endüstri mühendisliğine kadar tüm mühendislik dalları, adaylardan güçlü bir sayısal altyapı bekler. Bu nedenle mühendislik okumak isteyen öğrencilerin fizik, matematik ve kimya gibi temel sayısal derslerde yetkin olmaları büyük önem taşır.

 

Sayısal Okumak Zor Değil, Yönünü Bilince Kolay

Sayısal bölümler, ilk bakışta karmaşık formüller ve uzun hesaplarla dolu görünse de aslında sistemli düşünmeyi öğrenen biri için son derece keyifli bir yolculuktur. Burada önemli olan, neyi neden öğrendiğini bilmek ve hedefini netleştirmektir. Yönünü belirlediğinde, her formül bir anahtara, her problem bir keşfe dönüşür. Sayısal okumak sadece ezber değil, mantığı kavrama ve çözüm üretme sanatıdır; doğru bakış açısıyla zor görünen her konu kolaylaşır.

 

Sayısal bölümler, analitik düşünme, problem çözme ve teknik bilgi gerektiren alanlara yönelmek isteyen öğrenciler için geniş bir yelpaze sunar. Mühendislik, mimarlık, bilgisayar bilimleri veya istatistik gibi bölümler hem teorik hem de uygulamalı becerilerin geliştirilmesini sağlar. Bu bölümlerden mezun olanlar, teknolojiden inşaata birçok sektörde etkili roller üstlenebilir.

 

Vodafone olarak biz de analitik düşünme gücünü, inovasyonla birleştiren genç yeteneklere kariyer fırsatları sunuyoruz. Üniversite sonrası ilk adımlarınızı staj programları ile atabilir, başlangıç seviyesi iş fırsatları sayesinde profesyonel dünyaya adım atabilir veya Reconnect Programı aracılığıyla kariyerinize yeniden güçlü bir dönüş yapabilirsiniz. Geleceğinizi planlarken etkili bir cv hazırlama süreci için Vodafone İnsan Kaynakları sayfamızdaki rehberlerden yararlanabilirsiniz.